GPSR voor textiel: wat moet u nu doen? 

Prioritaire acties voor fabrikanten en importeurs

De voortdurende discussie over de toepassing van de Algemene Productveiligheidsverordening (GPSR) op textielproducten heeft geleid tot onzekerheid binnen de mode- en textielsector.

Hoewel er nog vragen bestaan over de volledige toepasbaarheid van bepaalde verplichtingen, is één principe duidelijk: producten die op de EU-markt worden gebracht, moeten veilig zijn.
Voor veel bedrijven ligt de uitdaging niet langer in het begrijpen van het juridische debat, maar in het bepalen welke acties in de praktijk moeten worden ondernomen.
Om bedrijven te helpen de stap te zetten van interpretatie naar implementatie, heeft Creamoda twee praktische instrumenten ontwikkeld:

• GPSR-checklist voor fabrikanten
• GPSR-checklist voor importeurs

Deze checklists identificeren de acties die bedrijven vandaag prioriteit moeten geven, evenals de maatregelen die geleidelijk deel moeten gaan uitmaken van hun complianceprocessen.

Waarom de checklists gebruiken?
Het recente antwoord van de Europese Commissie met betrekking tot GPSR en textiel bood geen definitief antwoord over de volledige toepassing van alle verplichtingen voor economische operatoren.

Als gevolg daarvan staan bedrijven voor een moeilijke keuze: wachten op verdere verduidelijking of nu al beginnen met voorbereiden.

Creamoda beveelt een pragmatische aanpak aan. Het vandaag implementeren van de belangrijkste vereisten vermindert compliance-risico’s, verbetert de traceerbaarheid van producten en bereidt bedrijven voor op toekomstige regelgevende ontwikkelingen.

De checklists zijn daarom ontworpen om bedrijven te helpen zich te concentreren op wat vandaag het belangrijkste is, terwijl zij hun compliancesystemen geleidelijk versterken.

Checklist voor fabrikanten: waar beginnen? 

De checklist voor fabrikanten maakt een onderscheid tussen hoogprioritaire acties die onmiddellijk moeten worden uitgevoerd en organisatorische maatregelen die geleidelijk in de tijd kunnen worden ontwikkeld.

-> Prioriteit 1: waarborg de traceerbaarheid van producten
Elk product moet identificeerbaar zijn.
Producten moeten voorzien zijn van een typenummer, batchnummer, serienummer of een andere identificatie die toelaat ze gedurende hun volledige levenscyclus te traceren.
Traceerbaarheid vormt de basis van productveiligheidsbeheer. Indien zich een veiligheidsprobleem voordoet, moeten bedrijven in staat zijn om de betrokken producten snel en nauwkeurig te identificeren.

-> Prioriteit 2: verstrek volledige fabrikantinformatie
Consumenten en autoriteiten moeten de verantwoordelijke fabrikant kunnen identificeren en contacteren.
De checklist herinnert fabrikanten eraan om te voorzien in:

• bedrijfsnaam;
• geregistreerde handelsnaam of merk;
• postadres;
• elektronisch adres;
• centraal contactpunt indien van toepassing.

Deze gegevens moeten zichtbaar zijn op het product, de verpakking of de begeleidende documentatie.

-> Prioriteit 3: wees voorbereid op het beheer van gevaarlijke producten
De checklist benadrukt ook het belang van procedures voordat zich problemen voordoen.
Als een gevaarlijk product wordt geïdentificeerd, moeten fabrikanten voorbereid zijn om:

• corrigerende maatregelen te nemen;
• consumenten te informeren;
• de autoriteiten te informeren via de Safety Business Gateway;
• informatie te verstrekken over betrokken producten en bijbehorende risico’s.

Zonder geschikte traceerbaarheidssystemen worden deze acties aanzienlijk moeilijker.

Compliance opbouwen in de tijd
Naast de onmiddellijke prioriteiten moedigt de checklist voor fabrikanten bedrijven aan om geleidelijk te implementeren:

• interne productrisicobeoordelingen;
• technische documentatie;
• communicatiekanalen voor consumenten;
• procedures voor klachten- en incidentbeheer;
• interne registers van klachten, terugroepacties en corrigerende maatregelen.

Deze maatregelen ondersteunen niet alleen de naleving van de GPSR, maar versterken ook het algemene productbeheer en risicobeheer.

Checklist voor importeurs: een andere verantwoordelijkheid

Importeurs spelen een specifieke rol binnen het kader van de GPSR omdat zij vaak het laatste controlepunt vormen voordat producten de Europese markt betreden.
Om deze reden is de checklist voor importeurs onderverdeeld in twee delen:

• verantwoordelijkheden van de importeur;
• verificatieverplichtingen met betrekking tot de fabrikant.

-> Verantwoordelijkheden van de importeur
Importeurs moeten ervoor zorgen dat hun eigen verplichtingen worden nageleefd.
De checklist benadrukt verschillende prioritaire acties:

-> Verstrek contactgegevens van de importeur
Importeurs moeten zich, naast de fabrikant, identificeren.
Consumenten en autoriteiten moeten beide partijen indien nodig kunnen contacteren.

-> Zorg ervoor dat veiligheidsinformatie begrijpelijk is
Wanneer veiligheidsinformatie of instructies vereist zijn, moeten importeurs ervoor zorgen dat consumenten deze gemakkelijk kunnen begrijpen.

-> Behoud de productveiligheid tijdens opslag en transport
Importeurs zijn verantwoordelijk voor producten zolang deze onder hun controle vallen.
Opslag- en transportomstandigheden mogen de productveiligheid niet in het gedrang brengen.

-> Werk samen bij veiligheidsproblemen
Wanneer een gevaarlijk product wordt geïdentificeerd, moeten importeurs samenwerken met zowel fabrikanten als markttoezichtautoriteiten.

-> Importeurs als poortwachters van compliance
Een belangrijke boodschap uit de checklist voor importeurs is dat importeurs er niet zomaar van mogen uitgaan dat fabrikanten aan alle verplichtingen hebben voldaan.
Vooraleer producten op de markt worden gebracht, moeten importeurs nagaan of:
producten veilig zijn;

• traceerbaarheidsinformatie aanwezig is;
• contactgegevens van de fabrikant beschikbaar zijn;
• vereiste informatie zichtbaar en leesbaar blijft;
• communicatiekanalen voor consumenten toegankelijk zijn.

Indien tekortkomingen worden vastgesteld, mogen producten niet op de markt worden gebracht totdat corrigerende maatregelen zijn genomen.

De checklist beveelt ook aan om toegang te behouden tot relevante technische documentatie en te verifiëren dat fabrikanten geschikte communicatiekanalen voor consumenten hebben opgezet.

Conclusie

Hoewel er juridische onzekerheid blijft bestaan over bepaalde aspecten van de toepassing van de GPSR op textiel, is wachten op volledige zekerheid waarschijnlijk niet de veiligste strategie.

De GPSR-checklists van Creamoda voor fabrikanten en importeurs bieden een praktische roadmap die bedrijven helpt zich te concentreren op de acties die vandaag het meest waarschijnlijk door markttoezichtautoriteiten zullen worden verwacht. Door de prioritaire acties uit de checklists te implementeren en interne processen geleidelijk te versterken, kunnen bedrijven hun compliance verbeteren, risico’s verminderen en zich voorbereiden op toekomstige vereisten zoals de ESPR, het digitaal productpaspoort en regelingen voor uitgebreide producentenverantwoordelijkheid. 

Voor vragen over de toepassing van GPSR of de Textielverordening, neem contact op met: 

-> Aurore Theys – aurore.theys@creamoda.be

-> Ilse Roosens – ilse.roosens@creamoda.be